logo medycyna tropikalna

WOJSKOWY INSTYTUT MEDYCZNY
Zakład Epidemiologii i Medycyny Tropikalnej

Wirusowe zapalenie wątroby typu A

Opis choroby

Wirusowe zapalenie wątroby typu A jest chorobą zakaźną układu pokarmowego wywoływaną przez wirusa HAV. Może przebiegać bezobjawowo, ze średnio nasilonym obrazem klinicznym lub mieć przebieg bardzo ciężki. Choroba może być przenoszona przez kontakt bezpośredni z osobą zakażoną, a także przez spożycie zanieczyszczonej wody, lodu, skorupiaków wyłowionych z zanieczyszczonych zbiorników wodnych, surowych owoców, warzyw, żywności zainfekowanej podczas przygotowywania lub podawania. Do najczęstszych objawów chorobowych należą gorączka, brak apetytu, nudności, wymioty oraz zażółcenie skóry, które pojawiają się w okresie od 2 do 6 tygodni od momentu zakażenia. 

Występowanie

WZW typu A jest chorobą kosmopolityczną występującą na całym świecie. Poziomy endemiczności zakażenia są różne, w zależności od regionu geograficznego, i związane są głównie ze złymi warunkami sanitarnohigienicznymi.

Ryzyko dla podróżujących

Ryzyko zakażenia WZW typu A wzrasta podczas pobytu w krajach o niskim poziomie higieny, szczególnie wtedy, gdy podróżujący planują spożywanie posiłków na terenach wiejskich lub w slumsach miast. Do zakażeń WZW typu A dochodzi również w krajach rozwiniętych, w miejscach charakteryzujących się niskimi standardami sanitarnymi. 

Profilaktyka

Najskuteczniejszym sposobem zapobiegania WZW typu A jest szczepienie ochronne. Podczas pobytu w krajach o niskim poziomie higieny należy bezwzględnie przestrzegać zasad bezpiecznego spożywania posiłków i płynów, zgodnie z zasadą wyparz, ugotuj, obierz albo zapomnij. Szczepienie obejmuje podanie dwóch dawek w odstępie 6-12 miesięcy (Havrix) lub 6-36 miesięcy (Avaxim). Pierwszą dawkę należy przyjąć przynajmniej 2-4 tygodnie przed planowanym wyjazdem. WHO nie zaleca dawek przypominających (poziom przeciwciał wytworzonych po szczepieniu podstawowym utrzymuje się przez okres co najmniej 25 lat). Istnieje również przyspieszony schemat szczepienia: 0, 7, 21 dzień oraz jednorazowa dawka uzupełniająca po 12 miesiącach w przypadku skojarzonej szczepionki przeciw WZW typu A i WZW typu B.