logo medycyna tropikalna

WOJSKOWY INSTYTUT MEDYCZNY
Zakład Epidemiologii i Medycyny Tropikalnej

Tężec

Opis choroby

Tężec jest ostrą chorobą zakaźną wywoływaną przez neurotoksynę produkowaną przez beztlenowe laseczki Clostridium tetani. Do infekcji u ludzi dochodzi w wyniku zanieczyszczenia rany ziemią, nawozem, kurzem lub innym ciałem obcym zakażonym zarodnikami tężca. Objawami choroby są sztywność mięśni i bolesne skurcze, często zaczynające się od mięśni żuchwy i szyi. Ciężka postać tężca może prowadzić do niewydolności oddechowej i zgonu. 

Występowanie

Do zakażenia ran zarodnikami tężca może dojść w każdym regionie, szczególnie w krajach Trzeciego Świata na kontynencie afrykańskim i azjatyckim.

Ryzyko dla podróżujących

Praktycznie każdy typ obrażenia ciała z przerwaniem ciągłości tkanek, bez względu na to, czy jest to powierzchowne skaleczenie, czy też poważny uraz wielonarządowy, wiąże się z ryzykiem zakażenia tężcem. 

Profilaktyka

W Polsce szczepienie przeciw tężcowi jest obowiązkowe dla dzieci i młodzieży do lat 19. Osobom dorosłym powyżej 19 r.ż. szczepionym w przeszłości zaleca się pojedyncze dawki przypominające co 10 lat, a nieszczepionym – szczepienie podstawowe. Szczepienia zalecane są szczególnie osobom zatrudnionym na stanowiskach pracy wymagających częstego kontaktu z glebą, przy usuwaniu odpadów komunalnych i nieczystości ciekłych lub konserwacji urządzeń służących temu celowi, a także na stanowiskach przy obsłudze zwierząt gospodarskich. Na rynku dostępna jest szczepionka, która jednocześnie zapewnia ochronę przeciw tężcowi, błonicy i poliomyelitis. Schemat szczepienia obejmuje podanie jednej dawki przypominającej co 10 lat u osób zaszczepionych w przeszłości przeciw ww. chorobom zakaźnym.