logo medycyna tropikalna

WOJSKOWY INSTYTUT MEDYCZNY
Zakład Epidemiologii i Medycyny Tropikalnej

Leiszmanioza skórna (CL)

Leiszmanioza skórna (cutaneous leishmaniasis, CL)

Każdego roku na świecie notuje się 1,5 miliona nowych zachorowań na leiszmaniozę skórną, z czego ponad 90% przypadków występuje w Afganistanie, Algierii, Brazylii, Peru, Arabii Saudyjskiej, Iranie, Iraku i Syrii. Czynnikiem etiologicznym choroby są głównie Leishmania tropica, L. major oraz L. aethiopica. Większość przypadków klinicznych CL ustępuje samoistnie z pozostawieniem szpecących, zanikowych blizn (zmiany skórne w miejscach ukąszenia owada). Okres wylęgania choroby jest różny, od kilku tygodni do kilkunastu miesięcy, a nawet kilku lat. W miejscu ukąszenia przez zarażoną muchówkę, najczęściej na odkrytych częściach ciała, pojawia się grudka, powiększająca się do rozmiarów guzka, który ulega owrzodzeniu.

skorna

ZEiMT. Owrzodzenia policzków w leiszmaniozie skórnej

skorna

CDC. Owrzodzenie przedramienia w leiszmaniozie skórnej

Wykwity są najczęściej niebolesne (występują w postaci suchej lub wilgotnej), ale dołączające się wtórne zakażenie może zmienić obraz choroby. Skórną postać leiszmaniozy należy różnicować z rakiem skóry, czyrakiem, niesztowicą, gruźlicą skóry. Nietypowe postaci leiszmaniozy skórnej: głęboka – zmiany skórne przypominają trąd (czynnik etiologiczny L. aethiopica, L. amazonensis); nawrotowa – zmiany skórne przypominają wyglądem toczeń rumieniowaty (czynnik etiologiczny L. tropica); postać trzewnopodobna (L. tropica) – przypadki stwierdzone wśród żołnierzy amerykańskich podczas I wojny w Zatoce Perskiej (1990-91).

Leczenie CL:

pentostam w dawce 20 mg/kg mc pozajelitowo przez 20 dni; leki drugiego rzutu: ketokonazol tabl. 1 x 600 mg przez 28 dni; itrakonazol tabl. 2 x 200 mg przez 28 dni; dapson tabl. 2 x 100 mg przez 6 tygodni; flukonazol tabl 1 x 200 mg przez 6 tygodni.

Zapobieganie:

stosowanie repelentów z zawartością DEET (N,N-diethyl-meta-toluamide) na skórę odkrytą, noszenie koszul z długimi rękawami i spodni z długimi nogawkami, unikanie miejsc powszechnego występowania wektorów zarażenia, zwłaszcza w okresie ich największej aktywności (od zmierzchu do świtu), zaopatrzenie okien pomieszczeń zamkniętych w siatki zabezpieczające przed owadami, stosowanie moskitier nad miejscem do spania.